АКШ менен Иран 15-июнда үч айга созулган куралдуу жаңжалга чекит коюуга жана Ормуз кысыгын кайра ачууга багытталган алкактык келишимге электрондук түрдө кол коюшту. Бул тууралуу АКШнын президенттик администрациясынын жогорку даражалуу өкүлдөрү билдиришти.
Маалыматка ылайык, АКШ президенти Дональд Трамп жана вице-президент Жей Ди Вэнс документке видеоконференция аркылуу кол коюшкан. Иран тараптан келишимге парламент төрагасы жана сүйлөшүүлөрдөгү негизги өкүл Мохаммад Багер Калибаф кол койгон. Расмий кол коюу аземи 19-июнда Швейцариянын Женева шаарында өтөрү күтүлүүдө.
Алкактык келишим Ирандын өзөктүк программасы жана байытылган уран корлору боюнча талаштуу маселелерди жөнгө салуу үчүн тараптарга 60 күндүк сүйлөшүү мөөнөтүн берет. Ошондой эле документте Иранга карата киргизилген санкцияларды кайра кароо маселеси каралган.
АКШ бийлиги келишимдин негизги шарттарынын бири Ирандын өзөктүк куралга ээ болушуна жол бербөө жана Ормуз кысыгы аркылуу эл аралык кеме каттамынын эркин жүрүшүн камсыз кылуу экенин белгиледи.
Ормуз кысыгы дүйнөлүк мунай жана газ ташуулары үчүн эң маанилүү деңиз жолдорунун бири болуп саналат. Анын жабылышы акыркы айларда дүйнөлүк энергетикалык рынокто туруксуздук жаратып, мунай баасынын өсүшүнө жана дүйнөлүк экономикага терс таасир тийгизген. Эксперттер кысыктын кайра ачылышы энергетикалык рыноктордун турукташуусуна өбөлгө түзөрүн белгилешүүдө.
